Ազատ Խօսք - Ելեկտրոնային Անկախ Պարբերաթերթ

կայք էջ : www.azadkhosk.com

Խմբագիր - Երան Գույումճեան

Թիւ (87) Յունուար 2019

Յօդուածներ

ԴԷՊԻ ՅԱՌԱՋԽԱՂԱՑՔ՝

ԱՌԱՆՑ ՇՏԱՊՈՂԱԿԱՆՈՒԹԵԱՆ

ԲԱՅՑ ԻՆՔՆԱՎՍՏԱՀ ՔԱՅԼԵՐՈՎ

antsoutarts1aԱրեւմտահայաստանի իրաւականօրէն շարունակուող պետութիւնը կը շարունակէ իր վերականգնումի խիզախ առաջադրանքի իրականացումը շօշափելի արդիւնքներով։ Իր Ազգային Ժողովի երկրորդ ընտրութիւնները արձանագրեցին երկու նշանակալից յառաջխաղացքներ։ Ազգային Ժողովի պատգամաւորներու թիւը բարձրացնելով՝ 64-էն 74-ի… եւ քուէարկող քաղաքացիներու թիւը՝ 18,000-էն 28,000-ի։
2014 թուին, քաղաքացիներու թիւը միայն 18 հազար էր։ 2018-ին, այդ թիւը աւելցած է 10 հազարով, ինչ որ շօշափելի յառաջխաղացք մըն է՝ բոլոր չափանիշերով։ Ամէն տարի քաղաքացիներու թիւը բարձրացնելով 2,500-ով, հակառակ աւանդական բոլոր կուսակցութիւններու ձեռնպահութեան, որ կը շարունակուի անարդարանալի եւ անհասկնալի կերպով։ Ինչ որ կը նշանակէ, թէ՝ աւանդական կուսակցութիւններու ազդեցութենէն դուրս գտնուող Տարագիր Արեւմտահայութիւնը սկսած է շարժիլ իւրովի։ Տարագիր Արեւմտահայութեան այս հատուածը կը ներկայացնէ Տարագիր Արեւմտահայութեան ջախջախիչ մեծամասնութիւնը, որ պիտի շարունակէ ազատօրէն զինուորագրուիլ՝ բռնագրաւեալ Արեւմտեան Հայաստանի իրաւականօրէն շարունակուող պետութեան, քանի որ յուսախաբ եղած է աւանդական կուսակցութիւններու տեղքայլէն ու ձեռնպահութենէն եւ կրաւորականութենէն, եպերելի պաշտօնաթողութենէն եւ դժուար այլ սրբազան պայքարէն փախուստէն եւ դասալքութենէն։
Բռնագրաւեալ Արեւմտահայաստանի իրաւականօրէն շարունակուող պետութեան 28 հազար գրանցուած քաղաքացիներուն 70%-ը (20,000) մասնակցած է քուէարկութեան, ինչ որ մեծապէս յուսադրիչ երեւոյթ մըն է, քանի որ կը գերազանցէ կայացած դեմոկրատական պետութիւններու քաղաքացիներուն մասնակցութեան առաւելագոյն տոկոսները։
Ամէնէն ուրախալի եւ նշանակալից իրողութիւնը այն է, որ այս քուէարկութեան մասնակիցներուն շատ կարեւոր մէկ տոկոսը հանդիսացած են բռնագրաւեալ Արեւմտահայաստանի 13 քաղաքներէ գրանցուած քաղաքացիները, կազմելով քուէարկողներուն 17 տոկոսը, որոնք կ՚ապրին տակաւին՝ Կարսի, Պիթլիսի, Վանի, Սեբաստիոյ, Տիգրանակերտի, Համշէնի, Էրզրումի, Տրապիզոնի, Ջաւախքի, Կիլիկիոյ, եւ՝ ապահովական մտահոգութեամբ չբացայայտուած երեք այլ քաղաքներու մէջ։ Այս հանգամանքը մեծագոյն յաջողութիւնն է այս երկրորդ ընտրութեան, երբ շարժիլ սկսած է նաեւ բռնագրաւեալ Արեւմտահայաստանի հայութիւնը եւ ընտրեալ 77 պատգամաւորներուն 13-ը կը ներկայացնեն բռնագրաւեալ Արեւմտահայաստանի 13 քաղաքները… Ազգային Ժողովին 17%-ը։
Բռնագրաւեալ Արեւմտեան Հայաստանի իրաւականօրէն շարունակուող պետութեան Ազգային Ժողովի այս երկրորդ ընտրութեան առիթով կազմուած էր Ընտրական Կեդրոնական Յանձնաժողով, 12 անձերէ՝ Արեւելահայաստանէն, Արեւմտահայաստանէն, Ռուսաստանէն, Ֆրանսայէն, ԱՄՆ-էն, Լիբանանէն, Սուրիայէն, Գերմանիայէն եւ Ջաւախքէն։
Ընտրութեանց մասին տեղեկացուած էին 125,000 արեւմտահայեր՝ 128 երկիրներու մէջ։ Ընտրութիւնները տեւած են 17 Դեկտեմբեր 2017 թուականէն մինչեւ 30 Հոկտեմբեր 2018։ Իսկ հաշուարկը աւարտած է 9 Դեկտեմբեր 2018 թուին, Ընտրական Կեդրոնական Յանձնաժողովին կողմէ։ Ազգային Ժողովի 77 պատգամաւորները կը ներկայացնեն 16 երկիրներ՝ Արեւմտեան Հայաստան, Զուիցերիա, Արեւելեան Հայաստան, Հոլանտա, Ջաւախք, Լիբանան, Սուրիա, Ռուսաստան, Ֆրանսա, ԱՄՆ, Գերմանիա, Շուէտ, Արժանթին, Գանատա, Կիպրոս եւ Յունաստան։ Պատգամաւորներուն 16-ը կիներ են (21%), կրտսերագոյնը 18 տարեկան, եւ երիցագոյնը՝ 82 տարեկան։
Քուէարկող արեւմտահայերու թիւին այս յառաջընթացը շատ մեծ կարեւորութիւն ունի՝ զօրացնելու համար Ազգային Ժողովի ներկայացուցչական հանգամանքը։ Որովհետեւ՝ Միջազգային Հանրային Իրաւունքը, ժողովուրդի մը հողային դատը հետապնդող կազմակերպութենէն կը պահանջէ ըլլալ այդ ժողովուրդին կեդրոնական, ներկայացուցչական (ընտրովի) եւ միակ լիազօր կառոյցը։ Այլապէս՝ այդ կազմակերպութեան չի տար միջազգային իրաւական անձնաւորութիւն (personne juridique internationale)։ Հետեւաբար, անոր չի տար նաեւ՝ Միջազգային Հանրային Իրաւունքի ենթակայի (sujet) կարգավիճակ, եւ զայդ լսելի եւ ընդունելի (recevable) չի համարեր միջազգային ատեաններու առջեւ։
Տարագիր Արեւմտահայութեան կողմէ ընտրուած կառոյցը միայն կրնայ իրաւականօրէն լիազօրուած ըլլալ՝ ներկայացնելու Արեւմտահայութիւնը, եւ՝ միջազգային ատեաններէ պահանջելու Արեւմտահայաստանի ազատագրումը, եթէ դառնայ կեդրոնական (այսինքն՝ միակ լիազօր կառոյցը Տարագիր Արեւմտահայութեան)։ Ուրեմն, քուէարկողներու թիւին բարձրացումը կը զօրացնէ Արեւմտեան Հայաստանի իրաւականօրէն շարունակուող պետութեան այս ներկայացուցչական հանգամանքն ու լիազօրութիւնը։ Հետեւաբար, ամէն գիտակից, յանձնառու եւ հայրենասէր արեւմտահայու սրբազան պարտականութիւնն է՝ քաղաքացին դառնալ այս պետութեան, եւ յառաջիկայ Ազգային Ժողովի երրորդ ընտրութեան մասնակցիլ քուէարկութեան, ընտրողներու թիւը բարձրացնելու համար տասնեակ հազարներով, որպէսզի այս պետութեան Ազգային Ժողովը դառնայ առաւել եւ առաւել ներկայացուցչական եւ կարենայ պահանջել Արեւմտահայաստանի, Կիլիկիոյ եւ Արարատի ազատագրումը՝ աւելի հզօր ձայնով, աւելի բարձրաղաղակ ու բարձրագոչ, որպէսզի միջազգային խուլ ատեաններն անգամ լսեն ու խուլ չմնան։
Այսօրուան դրութեամբ, Արմենակ Աբրահամեանի նախագահած Արեւմտեան Հայաստանի իրաւականօրէն շարունակուող այս պետութիւնն է որ ունի ընտրեալ Ազգային Ժողով եւ կը հանդիսանայ Տարագիր Արեւմտահայութեան միակ լիազօր ներկայացուցիչը, որ արդէն անդամակցած է ՄԱԿ-ի Բնիկ Ժողովուրդներու Իրաւանց Փորձագիտական Յանձնաժողովին (անոր մէջ ունի մնայուն պատուիրակ, որ գործօն կերպով կը մասնակցի Յանձնաժողովի քննարկումներուն)։ Արդէն մօտերս, այս պետութիւնը կը ծրագրէ դիմել ՄԱԿ-ի անդամակցութեան՝ առնուազն որպէս դիտորդ անդամ։ Անշուշտ, ցոյց տալով Ազգային Ժողովի թիւին բարձրացումը, նաեւ՝ քաղաքացիութիւն ստացողներու թիւին ալ յաւելումը 10,000-ով (18,000-էն 28,000)։
Արեւմտեան Հայաստանի իրաւականօրէն շարունակուող այս պետութիւնը արդէն կազմած է սաղմերը իր նախնական կառոյցներուն։ Բոլոր այն հայրենասէր ու յանձնառու անձերը եւ կազմակերպութիւնները, որոնք կ՚ուզեն պայքարիլ Արեւմտահայաստանի ազատագրութեան համար, հարկ է որ զօրացնեն ա՛յս պետութիւնը եւ չփորձեն ստեղծել այլ նախնական կորիզներ, համահայկականութեան ոգիով՝ չխաչաձեւել այս արդէն հինգ տարեկան պետութիւնը, որ ունի արդէն գրանցուած 28 հազար քաղաքացիներ։ Այլ՝ աւելցնել անոր քաղաքացիներուն թիւը եւ առաւել զօրացնել անոր ներկայացուցչական կարգավիճակը, անոր ձայնը առաւել լսելի դարձնելով միջազգային ատեաններու առջեւ։ Եւ մանաւանդ՝ թշնամիին դիմաց անմիաբան ժողովուրդի եւ շատ ո՜ւշ արթնցող ու զգաստացող ժողովուրդի կերպարը դարձեալ չկրկնելու համար, երբ թշնամին արդէն մեր մասին ըսած է. «Կեավուրուն սոն ախլը»…։
Այս պետութեան ռահվիրաները գործի ձեռնարկած են 2007 թուին։ Եօթ տարիներ վերջ՝ 2014-ին, յաջողած են գրանցել 18,000 քաղաքացիներ։ Միայն չորս տարիներ վերջ՝ 2018-ին, գրանցած են 28,000 հազար քաղաքացի (այսինքն՝ յաւելեալ 10,000)։ Կը նշանակէ, թէ այս ռահվիրաները՝ երկար շունչի, յարատեւութեամբ եւ հետեւողականօրն աշխատած են. աշխարհացրիւ Տարագիր Արեւմտահայութեան 125,000 բեկորներուն հետ կապ հաստատած են եւ գրանցած 28 հազար քաղաքացի։ Ստեղծած են խորհրդարան (77 պատգամաւորներէ), նախարարաց խորհուրդ մը (12 նախարարներէ), պատկերասփիւռի կայան եւ պաշտօնաթերթ («Հայրենիք»), եւ՝ ամենամեծ նուաճումը եղած է բռնագրաւեալ Արեւմտահայաստանի հողին վրայ իրենց ծաւալած գործունէութիւնը եւ հոն ապրող հայութեան մասնակից դարձուցած են խորհրդարանի եւ նախարարաց խորհուրդի կազմերուն…։ Եւ այս բոլորը՝ լռիկ-մնջիկ, սուս-ու-փուս աշխատանքով, առանց ցուցամոլութեան։ Առանց շտապողականութեան, բայց առաքելատիպ ինքնավստահ քայլերով, եւ՝ առաքելատիպ համեստութեամբ։ Համեստութիւն, որ կը վկայէ թէ այս պետութեան զինուորագրեալները գիտակցութիւնը ունին իրենց առաքելութեան, եւ յանձնառու մարտիկներ են։
Մենք՝ Տարագիր Արեւմտահայութեան Համասփիւռքեան Քոնկրէսի (ՏԱՀՔ) կողմնակիցներս, 30 տարի ի զուր սպասեցինք որ անմիաբան մեր ժողովուրդի կենսունակ ուժերը անխտրական, համահայկական ոգիով կը համախմբուին ՏԱՀՔ-ի շուրջ եւ համահայկականօրէն կը ձեռնարկենք այսպիսի պետութեան մը ստեղծումին. այսինքն՝ սկսինք ընդհանուրով, եւ՝ ձախողեցանք։ Այս ռահվիրաները սկսան մասնակիէն՝ հասնելու համար ընդհանուրին, եւ՝ յաջողեցան։ Ասոնց մեկնակէտը նոյնպէս ճիշդ էր, քանի որ տուեալ ընդունեցին 1920 թուին Արեւմտահայաստանի անկախ ճանչցուած պետութեան իրաւականօրէն շարունակուիլը… եւ իրենք եղան այս պետութիւնը շարունակողները։ Ուրեմն, սկսան ոչ միայն մասնակիէն, այլեւ՝ շօշափելիէն…։
Հետեւաբար, այս է ուղիղ ճանապարհը՝ իրաւականօրէն շարունակուող Արեւմտահայաստանի պետութեան ֆիզիքական ալ գոյութիւն տալու…։
Ով որ քաջ հայ է՝ ինչ կը սպասէ… այս է ուղին։
Այս է գործնական եւ իրաւական օրինակելի ուղին։
ՄԵԹՐ Գ. ՏԷՐՏԷՐԵԱՆ