Ազատ Խօսք - Ելեկտրոնային Անկախ Պարբերաթերթ

կայք էջ : www.azadkhosk.com

Խմբագիր - Երան Գույումճեան

Թիւ (93) Յուլիս 2019

Կիպրահայ

ԵՐԱԺՇՏԱԿԱՆ ԵՐԵԿՈՅ ՆԻԿՈՍԻՈՅ ՀԲԸՄ ՍՐԱՀԻՆ ՄԷՋ


Չորեքշաբթի 26 Յունիս 2019-ին, երեկոյեան ժամը 8-ին, երաժշտասէրներու խումբ մը հաւաքուած էր Նիկոսիոյ Բարեգործականի ակումբին մէջ, ունկնդրելու Սաղիմահայ երգչուհի եւ բանախօս Օրդ. Սօսէ Գրիգորեանը, որ սիրայօժար ընդառաջած էր ՀԲԸՄ վարչութեան հրաւէրին՝ իր խօսք ու երգով, ներկայացնելու հայ երգի ու երաժշտութեան երկու տիտանները՝ Սայեաթ Նովա եւ Կոմիտաս:
Վարչական Տիկ. Ռուպինա Գույումճեան ջերմ խօսքերով բարի գալուստ մաղթեց ներկաներուն, ապա ներկայացուց Սօսէ Գրիգորեանը, որ ծնած է Երուսաղէմի Սրբոց Յակոբեանց վանքի շրջապատէն ներս, յաճախած է Սրբոց Թարգմանչաց երկրորդական վարժարանը, ապա հետեւած է Eduard Saidi Musical School-ի դասընթացքներուն, ստանալով Պսակաւոր Արուեստից վկայականը եւ այժմ կը շարունակէ իր ուսումնառութիւնը, մասնագիտանալով ՝ հրէական, արաբական «փոփ» եւ «ճազ» երաժշտութեան գծով: Ան նաեւ ամուր կապեր ձեռքբերած է Հայաստանի եւ Սփիւռքի նախարարութեան հետ եւ մասնակցած է Երեւանի միջազգային Փառատօներու, ինչպիսիք են՝ «Երգում ենք Կոմիտաս 2015», «Մենք ենք մեր երգերը 2016», «Կոմիտասի Փառատօն 2017», արժանանալով պատուոգիրերու եւ վկայականներու: Սօսէ Գրիգորեան մենահամերգներ ունեցած է Բեթղեհէմ քաղաքին մէջ, Երուսաղէմի Ժառանգաւորաց վարժարանին մէջ, գործօն մասնակիցն է Սաղիմահայ գաղութի գեղարուեստական ձեռնարկներուն:
Սօսէ Գրիգորեան նախ տեղեկութիւններ տուաւ՝ լուսապատկերներով, Երուսաղէմի պատմական գաղութիւն մասին, որ հիմա կը հաշուէ շուրջ 2500 հայ, որոնք կ'ապրին Երուսաղէմի ամէնէն արժէքաւոր մասը նկատուող Ս. Յակոբ եկեղեցիին, վանքին տարածքէն ներս, ուր կան նաեւ ակումբներ, դպրոցներ, մարզասրահներ եւ համայնքային կեանքի դիւրութիւններ...: Այնուհետեւ, ան ներկայացուց հայ մեծագոյն աշուղ-բանաստեղծ Սայեաթ Նովայի ողբերգական կեանքը, անոր սիրահարութիւնը վրացի թագաւոր Հերակլ Բ.-ի քրոջ հետ, որ տուն տուաւ իր հետագայ կեանքի ողբերգական ընթացքին ու հուսկ աւարտին: Յարգելի բանախօս-երգչուհին բնութագրեց Սայեաթ Նովայի իւրայատուկ եւ նշանակալից տեղն ու դերը հայ երաժշտութեան մէջ՝ լուսապատկերներու օգնութեամբ, շեշտելով յատկապէս անոր սիրերգութիւնը՝ հայերէն, վրացերէն եւ այլ լեզուներով, ինչ որ կամրջեց եւ իրարու մերձեցուց հայ եւ վրաց ժողովուրդները, միաժամանակ՝ սիրուած կինը բարձրացնելով նոր որակի ու մակարդակի, նոր հիմքերու վրայ դնելով հայ աշուղական երգը: Ապա իր հոգեթով ձայնով երգեց «Նազանի» երգը, տող առ տող բացատրելէ ետք երգին բառային իմաստը:
Ապա ան ներկայացուց Կոմիտասի կեանքը, արժեւորեց զայն որպէս հայ երգի Մեսրոպ Մաշտոց, որ գտաւ ու հաւաքեց մէկ առ մէկ հայ ժողովրդական երգերը, որոնք կ'երգուէին հայկական ժողովրդական տօնախմբութեանց ընթացքին, զտեց զանոնք անոնց օտար ու խորթ տարրերէն, հայացնելով եւ հիմքը դնելով հայ երգին: Սօսէ Գրիգորեան կատարեց Կոմիտասի «Հով արէք» սիրուած երգը՝ յուզաթրթիռ ձայնով ու խոր ապրումով, արժանանալով ներկաներուն բարձր գնահատանքին: Ան յատկապէս անդրադարձաւ Կոմիտասի խազագրութեան, որ ցարդ կը մնայ չվերծանուած եւ երաժշտագէտներու ուսումնասիրութեանց առարկան: Ներկաները ունկնդրեցին նաեւ Կոմիտասին նուիրուած երգեր՝ Սօսէ Գրիգորեանի կատարողութեամբ, որոնք ձայնապատկերուած են Հայաստանի մէջ, ինչպէս «7 խազեր»ը: Ձեռնարկի աւարտին, Սօսէ Գրիգորեան մակագրեց իր ձայնասկաւառակները, որոնք ձայնագրուած են Երեւանի մէջ:
Նորանոր յաջողութիւններ կը մաղթենք երաժիշտ, երգիչ ու մեկնաբան Սօսէ Գրիգորեանին՝ հայ երգի պանծացման ու տարածման գծով: Վարձքը կատար՝ ՀԲԸՄ վարչութեան, Երեկոյի անթերի կազմակերպման համար:
Երան Գույումճեան