Ազատ Խօսք - Ելեկտրոնային Անկախ Պարբերաթերթ

կայք էջ : www.azadkhosk.com

Խմբագիր - Երան Գույումճեան

Թիւ (91) Մայիս 2019

Այլազան

Թուրքիա՝ Ցեղասպանութիւնը ուրացող 25 հատորնոց գիրք կը պատրաստէ

antsoutarts1aԹուրքիա ծնած եւ հասակ առած, իսկ այժմ Ուաշինկթըն բնակող լրագրող Ուզայ Պուլութ պահպանողական «Կէյթսթոն» վերլուծական հիմնարկին համար գրած յօդուածին մէջ կ՚անդրադառնայ Հայոց ցեղասպանութեան, ընդունելով՝ պատմական փաստը եւ 1,5 միլիոն Հայերու բնաջնջումը: «Այդ ժամանակէն ի վեր Թուրքիոյ իշխանութիւնները կտրուկ կերպով կը հերքեն, որ Հայոց ցեղասպանութիւնը տեղի ունեցած է կամ որ Թուրքերը զայն գործադրած են, պատժելով բոլոր անոնք, որոնք կը համարձակին այլ կարծիք յայտնել», կը գրէ ան: Այնուհետեւ, Պուլութ կը նշէ, որ Անգարայի կառավարութեան հիմնած՝ Թուրքիոյ պատմութեան հիմնարկը կը պատրաստուի հրատարակել 25 հատորնոց գիրք, որուն մէջ պիտի «ապացուցէ, որ Ցեղասպանութեան հետ Թուրքիա կապ չունի»։ Բացի ատկէ, հիմնարկը նկարահանած է «վաւերագրական» ֆիլմ մը՝ «Հայկական ապստամբութիւնը ընդդէմ Օսմանեան պետութեան. ահաբեկչութիւն եւ քարոզչութիւն», որուն մէջ կը պնդուի, որ Հայերը 1915-ին սկսած են իսլամներու դէմ գործելու «ոճիրներ», որոնց հետեւանքով Թուրքերն ալ պարտադրուած են զանոնք «վերաբնակեցնելու»: Ըստ ֆիլմին՝ Հայկական Սփիւռքը «սուտեր կը տարածէ ենթադրեալ Հայոց ցեղասպանութեան մասին»։ «Շարունակելով՝ Ցեղասպանութիւնը հերքելու Թուրքիոյ կառավարութեան վարած քաղաքականութիւնը, երկրին հանրութենէն բազմաթիւ անդամներ կը փորձեն ջնջել կրօնական եւ մշակոյթային հայկական բոլոր հետքերը», կը նշէ լրագրողը, յիշեցնելով՝ Պոլսոյ մէջ հայկական եկեղեցիներու վրայ յարձակումները։ «Իսկ այն հայկական եկեղեցիները,– որոնց սպասաւորները սպանուած կամ տեղահանուած են Ցեղասպանութեան ընթացքին,–շատ յաճախ թիրախ կը դառնան գանձագողերու։
Գանձագողերուն մէկ մասը նոյնիսկ կը նկարահանէ, թէ ինչպէս կը գողնան եկեղեցւոյ գոյքը, եւ պարծենալու համար տեսանիւթերը կը հրապարակեն։ Օրինակ, Կարսի մէջ գտնուող պատմական հայկական եկեղեցիներէն մէկը այնքան յաճախ թիրախաւորուած է անոնց կողմէ, որ անոր պատերը քանդուած են», կը գրէ Պուլութ: Այնուհետեւ, ան կը յիշեցնէ Կարսի մէջ հայկական տուներու, ներառեալ՝ բանաստեղծ Եղիշէ Չարենցի տան քանդումը: Ան կ՚անդրադառնայ նաեւ Թուրքիոյ հայկական համայնքին, նշելով՝ որ ներկայիս հոն 60.000 Հայեր կը բնակին եւ թէ լարուած քաղաքական մթնոլորտին ու բռնութեանց պատճառով այդ թիւը կը նուազի: Ան օրինակը կու տայ Թուրքիայէն Եւրոպա փոխադրուած Հայու մը, որ նշած է. «Մենք կը փափաքինք, որ մեր երախան աւելի քաղաքակիրթ պայմաններու մէջ մեծնայ։ Վերջին հինգ սերունդներուն համար Թուրքիա խաղաղ վայր չէ եղած եւ անիկա չի կրնար ժամանակակից քաղաքակրթութիւններուն զարգացման մակարդակին հասնիլ եւ հաւանաբար չի ալ հասնիր յառաջիկայ երեսուն տարիներուն»։ Պուլութի համաձայն՝ շարունակելով հերքել Հայոց ցեղասպանութեան փաստը եւ այդ մէկը ընելով յատկապէս այն ժամանակահատուածին, երբ ամբողջ աշխարհի մէջ քրիստոնեաները կը հալածուին եւ կը սպանուին, Թուրքիա պիտի մնայ յետամնաց եւ Եւրոպայի մաս կազմելու անարժան երկիր: Թուրք լրագրողը իր անդրադարձը աւարտած է Հայաստանի վարչապետ Փաշինեանի հետեւեալ յայտարարութեամբ. «Մենք Հայոց ցեղասպանութեան ճանաչումը չենք դիտարկեր զուտ հայ-թրքական յարաբերութիւններու շրջածիրին մէջ։ Մենք ատիկա կը դիտենք ցեղասպանութիւններու համընդհանուր կանխարգելման եւ համընդհանուր անվտանգութեան ապահովման շրջածիրին մէջ, որովհետեւ ակնյայտ է, որ ցեղասպանութիւններու ճանաչումն ու դատապարտումը նոր ցեղասպանութիւններու կանխարգիլման ամենէն արդիւնաւէտ գործիքներն են եւ մենք այս ճանապարհին պէտք է ըլլանք առաւելագոյնս գործօն»։