Ազատ Խօսք

Ելեկտրոնային Անկախ Պարբերաթերթ

Խմբագիր - Երան Գույումճեան

Թիւ (69) Մայիս 2017

  • ՈՂՋՈ՛ՅՆ ԱՐՑԱԽԻ ՀԵՐՈՍ ԺՈՂՈՎՈՒՐԴԻՆ
  • «Կը սպասենք որ Եւրոպան զինք պախարակող Թուրքիոյ նկատմամբ քաջ կեցուածք ունենայ» Ն.Ս.Օ.Տ.Տ. Արամ Ա. Կաթողիկոս
  • Թաներ Աքչամի նոր բացայայտումը
  • Երեւանի աւագանիի ընտրութիւններ Հանրապետականը կ՚ունենայ 46, «Ելք»-ը 14, իսկ «Երկիր ծիրանի»-ն 5 աթոռ
  • Հայ ժողովուրդին դէմ իրականացուած Ցեղասպանութեան նահատակներու յիշատակին կապակցութեամբ
  • ՑԵՂԱՍՊԱՆՈՒԹԵԱՆ ԶՈՀԵՐԸ ԴԵՌ ԱՐԴԱՐՈՒԹԵԱՆ ԿԸ ՍԱՊԱՍԵՆ. ԿԱՐՕ ՓԱՅԼԱՆ

Կիպրահայ

ՀԱՅԿԱԿԱՆ ՑԵՂԱՍՊԱՆՈՒԹԵԱՆ 102-ՐԴ ՏԱՐԵԼԻՑԻ ՈԳԵԿՈՉՈՒՄ ԿԻՊՐՈՍԻ ՄԷՋ

yeranԿիպրահայութիւնը՝ մէկ սիրտ, մէկ հոգի, միացած հոգեւին ամբողջ հայութեան հետ՝ հայրենիքի, Արցախի եւ ի սփիւռս աշխարհի, ոգեկոչեց հայկական Ցեղասպանութեան 102-րդ տարելիցը, խոնարհելով մեր մէկ ու կէս միլիոն սուրբ նահատակներու յիշատակին....ուր « սրտերը քովէ-քով եղան մէկ խորան...», խորան՝ խունկ ու աղօթքի, խորան՝ ոգեկոչումի...այլեւ իմաստնութեան, պահանջատիրական պայքարի վերանորոգման: Խորան՝ նորոգ ուխտի, հասնելու մեր վախճանական նպատակին՝ մէկ ամբողջական հայութեան եւ մէկ ամբողջական Հայաստանին .....(մանրամասն)

ՀԱՆՐԱՅԱՅՏ ԳՐՈՂ ԻՎ ՄԱՔԻՍ ՆԻԿՈՍԻՈՅ ՀԲԸՄ-Ի ԱԿՈՒՄԲԻՆ ՄԷՋ

yeranԵրեքշաբթի, 2 Մայիս 2017-ին, երեկոյեան ժամը 7:30-ին, Հ.Բ.Ը.Միութեան Նիկոսիոյ Մասնաճիւղի ակումբը հիւրընկալեց՝ Բրիտանիոյ Նոթթինկհըմ քաղաքին մէջ ծնած ու մեծցած, բնիկ կիպրացի, բազմաթիւ գիրքերու հեղինակ, Տիկ. Իվ Մաքիսը, որուն վերջին գիրքի՝ ' The Spice Box Letters' խորագրեալ, գլխաւոր առանցքը հայկական Ցեղասպանութիւնն է, ինչպէս նաեւ՝ անկէ վերապրողներուն կեանքը:(մանրամասն)

ԿԻՊՐԱՀԱՅ ՆԿԱՐՉՈՒՀԻ ԱԶՆԻՒ ՓԱՓԱԶԵԱՆԻ ՑՈՒՑԱՀԱՆԴԷՍԸ

yeran26 Ապրիլ 2017-ին, Նիկոսիոյ «Կլորիա» ցուցասրահին մէջ՝ բացումն էր կիպրահայ նկարչուհի Ազնիւ Փափազեանի արուեստի գործերուն: Հրավառութիւն մը՝ վառ թէ մեղմ գոյներու, երփներանգ երանգներու, գիծերու, պատկերներու....որոնց ներշնչման աղբիւրը արուեստագէտը շրջապատող աշխարհն է, բնութեան տարրերէն մինչեւ մարդիկ, բնութեան տեսարաններէն մինչեւ ամէնէն համեստ ծաղիկն ու խոտը, ծառն ու տերեւը, պտուղն ու քարը, մոմն ու պուպրիկը, խեցին ու պղպեղը, ղափաման ու փուչիկը..., եւ տակաւին՝ նուռն ու խաչքարը, հայ եկեղեցին ու Արարատը...., որոնք նոր կեանք առած կը վերստեղծուին, կը համադրուին իր վրձինի կամ մատիտի հմուտ հարուածներուն տակ, կը դառնան լուսաճառագ պաստառ, ըսելիք ունեցող նկար, կրելով ցոլանքը իր հոգւոյն, թրթիռը իր սրտին, իր ներքին լոյսն ու ճառագայթը....Արուեստասէր հոծ բազմութիւն մը խռնուեր էր «Կլորիա» ցուցասրահին մէջ, պաշտօնական բացումի նշեալ ժամէն շատ առաջ,...(մանրամասն)

Խմբագրական

ՍԱՐԴԱՐԱՊԱՏԻ ԶԱՆԳԵՐՈՒ ՄՇՏԱՀՈՒՆՉ ՂՕՂԱՆՋԸ...

yeranՄեր նորագոյն պատմութեան ամէնէն փառահեղ ու բախտորոշ էջերէն է Սարդարապատը, ուր մահու-կենաց եզրին հասած մեր ժողովուրդը, եղեռնազարկ ու արիւնաքամ, տուաւ իր ապրելու պատասխանը եւ վերահաստատեց իր գոյութեան իրաւունքը՝ իր պատմական տարածքի թէկուզ եւ մէկ տասներորդ տարածքին վրայ: Ան գուցէ եւ ամէնէն վճռորոշն է, քանզի եթէ չըլլար Սարդարապատը, մեր դարաւոր ոսոխը վերջնականօրէն լուծած կ'ըլլար հայկական հարցը, ջնջելով հայկական վերջին հողակտորը եւ հայութեան վերջին մնացորդացը...

Արդարեւ, 22 Մայիս 1918-ին, թուրքը՝ կոտորելէ եւ հայրենազրկելէ ետք արեւմտահայութիւնը, անյագուրդ ու մոլեգնած, կու գար մեր ժողովուրդի միւս կէսի՝ արեւելեան հատուածին վրայ ալ, ամբողջացնելու համար իր հայաջինջ ծրագիրը եւ վերջակէտ դնելու ազգային մեր գոյութեան: Այդ կը պահանջէր իր համաթուրանական երազը կամ ծրագիրը, որուն իրականացման ճանապարհին վրայ Հայաստանը սեպ էր աշխարհագրականօրէն թէ այլապէս...

Եւ ահա, լինել-չլինելու ճակատագրական այդ պահուն, կրկին հրաշափառ յառնեցին պատմութեան դարաւոր փորձութիւններով շիկացած հայութեան անմեռ ոգին, լինելու անկոտրում կամքը, եւ համայն հայ ժողովուրդը՝ երիտասարդ թէ ծեր, հոգեւորական թէ աշխարհական, շինական թէ մտաւորական, իր բոլոր հոսանքներով ու խաւերով, մէկ միասնական հարուածող բռունցք դարձած, ապաւինելով լոկ իր սեփական հաւաքական ուժին վրայ, հերոսաբար դէմ դրաւ թշնամիին՝ Սարդարապատի, Բաշ-Ապարանի եւ Ղարաքիլիսէի յաղթական հերոսամարտերուն մէջ: Սա այն դէպքն էր, որուն մասին այնքան դիպուկ է ըսուած. «Բռունցքը սեղմելու սահման ունի, որից յետոյ դառնում է քարի պէս ամուր: Սարդարապատում թուրքերը դէմ առան հայ ժողովուրդի քարի պէս սեղմուած բռունցքին»:
Եթէ Աւարայրի դաշտին վրայ, հայ ազգը աշխարհին ցոյց տուաւ որ ինք պատրաստ էր նահատակուելու յանուն հաւատի ու հայրենեաց, Սարդարապատի դաշտին վրայ՝ ան ապացուցեց որ կրնայ յաղթել ոչ թէ նահատակուելով, այլ նաեւ ֆիզիքապէս յաղթանակ տանելով ի պաշտպանութիւն հայրենեաց հողին եւ յարատեւելու իր անբռնաբարելի իրաւունքին:
(մանրամասն)

Հարցազրոյց

ՀԱՐՑԱԶՐՈՅՑ ՏԻԱՐ ՄԿՐՏԻՉ ՊՈՒԼՏՈՒՔԵԱՆԻ ՀԵՏ

yeran« Արեւելք» հայրենի լրատուական կայքը հարցազրոյց մը ունեցած է Լիբանանի Կեդրոնական դրամատան նախկին փոխկառավարիչ, ծանօթ տնտեսագէտ,տնտեսական բազմաթիւ գիրքերու, ուսումնասիրութիւններու հեղինակ, միջազգային գիտաժողովներու մասնակից,փորձագէտ Մկրտիչ Պուլտուքեանի հետ:
Ստորեւ, սոյն հարցազրոյցը իր ամբողջութեամբ կը ներկայացնենք մեր յարգելի ընթերցողներուն:
Հարց. Ֆինանսական տեսանկիւնէ դիտելով, ինչպիսի՞ վնասներ կրած է հայ ժողովուրդը Հայոց Ցեղասպանութեան հետեւանքով:
Պատ. Հայ ժողովուրդին կրած վնասները կարելի չէ թուանշաններով գնահատել, ոչ Ցեղասպանութեան հետեւանքով վնասները եւ ոչ ալ՝ Ցեղասպանութենէն առաջ դարերու ընթացքին կրած կորուստները ՝ այն օրերէն երբ օսմանցիք տիրեցին Փոքր Ասիոյ հայութեամբ բնակուած տարածաշրջանին:
Բաւական երկար պիտի ըլլայ թուել Ձեր հարցադրած՝ «ինչպիսի՞ վնասներ»ու ցանկը, սակայն դիւրացնելու կամ գաղափար մը կազմելու նպատակով փորձենք միայն տնտեսական դիտանկիւնէն, գլխաւոր կէտերու մէջ ներկայացնել «վնասներ» կամ կորուստներ հասկացողութիւնը.
- Հայ սեղանաւորներուն չվերադարձուած փոխառութիւններն ու վարկերը
- Հայ սեղանաւորներուն Գանձային պահեստներու բռնագրաւումը
- Կանխիկ գումարներու, հարստութիւններու, հաստատագիրներու կողոպուտը
- Թանկագին մետաղներ, օտար դրամանիշ եւ արժեթուղթերու իւրացումը
- Ապահովագրական եւ կալուածային արժեթուղթեր
- Ձեռնարկային փաստաթուղթերու եւ արժեգիրերու ոջնցացումը
- Դրամատուներու աւանդներ, վճարագիրեր ու վարկագիրերու անհետացումը
- Վանքեր, եկեղեցիներ, կրթական օճախներ, ամրոց դղեակներ, վաճառատուներ, արհեստանոցներ, առեւտրական եւ արհեստից հաստատութիւններ,բնակարաններ, պալատներ, կալուածներ եւ անոնց հարստութիւններուն ապօրինի տիրացումը
- Թեթեւ եւ ծանր արդիւնաբերական բնագաւառներ ինչպէս՝ բամպակի, ցորենի, գարիի, զանազան արմտիքներու, պտղատեսակներու, գիւղատնտեսական (այգիներ, խաղողի եւ գինիի, արտադրութիւն), անասնաբուծական, արջառ, ագարակներ..... երկար է շարքը... :
(մանրամասն)

Յօդուածներ

«Խոստում»ը առաջին մեծ շարժանկարն է, որ Հայոց Ցեղասպանութեան նիւթը կը հասցնէ լայն հասարակութեան

yeranՄեզի համար մեր պատմութեան ամէնէն տխուր ժամանակը, հայկական ցեղասպանութեան օրերն ու դրուագները ներկայացնող ամերիկեան ժապաւէն մը, որ կը հպատակի այդ արուեստի կանոններուն, կը ցուցադրուի աշխարհի տարբեր երկիրներու բազմաթիւ սրահներուն մէջ:(մանրամասն)

Հայերը եւ Սուրիոյ տագնապը

yeranԹուիթըրի օգտատէրերէն մէկը, հաւանաբար բարկութեան մէկ պահուն, գրած էր, թէ յաղթանակէն ետք յեղափոխականները պիտի վտարեն հայերը Սուրիայէն` դէպի իրենց նախկին բնակավայրերը, որովհետեւ իրենց հետ չեն գործակցիր: Ան չէ նշած, թէ ո՛ւր նկատի ունենալով, որ հայերը Սուրիոյ զաւակներն են, չէ՞ որ անոնք հոս ծնած են, Սուրիա ծնած են նաեւ անոնց հայրերն ու մեծ հայրերը, եւ սերունդէ սերունդ յատկանշուած են իբրեւ այս երկրի հաւատարիմ, ազնիւ քաղաքացիներ:(մանրամասն)

ԲԱՑԱՅԱՅՏՈՒՄՆԵՐ ՈՒ ԱՆՄԻՏ ՀԱՐՑՈՒՄՆԵՐ

yeranԱզատ խօսքի ջատագով Ամերիկայի մէջ տեղեկատուական ցանցերը ատենը անգամ մը դուրս գալով իրենց երկիրն ու քաղաքականութիւնը թմբկահարող կարգախօսներէն, քօղարկուած կամ մշուշապատ իրադարձութիւններու աղօտութեան վարագոյրը բանալովՙ իրականութիւնները հանրութեան կը յանձնեն:(մանրամասն)

«ՑԱՒԸ ԻՆՉՊԷ՞Ս ԿՐՆԱՍ ՄՈՌՆԱԼ...»

yeranԻւրաքանչիւր աշխատանքային ճամբորդութեան եւ ոչ հայկական հանդիպում-ժողովներուս եւ ելոյթներուս ընթացքին միշտ ալ հետամուտ կ՛ըլլամ ներկայացնելու, գէթ համառօտ, իմ` հայուս պատմութիւնը: Պէտք չէ երբեք ակնկալել, որ ամբողջ աշխարհ գիտնայ մեր պատմութիւնը: Եթէ կան շատեր, որոնք լսած են մեր պատմութեան եւ անոր ստեղծած «ցաւին» մասին, բայց նաեւ կան ուրիշներ, որոնց համար այս մէկը նորութիւն է: Եւ յարմար է, որ լսողը նաեւ գիտնայ, թէ ո՛վ է զեկուցողը, որուն պատմութեան ականջալուր ըլլալով` շատ աւելի լաւ պիտի ընկալէ զեկուցողին ըսածը:(մանրամասն)

ՄԻ՛ ՃԶՄԷՔ ԱՆԱՊԱՏՆԵՐՈՒՆ ՄԷՋ ՓՈՇԻԱՑԱԾ ՁԵՐ ՀԱՐԱԶԱՏՆԵՐՈՒՆ ՍՐՏԵՐԸ

yeranՍփիւռքահայ, յատկապէս՝ լիբանանահայ, իրականութեան մէջ ժամանակէ մը ի վեր մեր ազգային արժանապատուութեան խոտոր, մէկէ աւելի վիրաւորական երեւոյթներու ականատեսը կը դառնանք: Ի մասնաւորի երեւոյթի մը, որ առաջին հայեացքով մասնաւոր ուշադրութեան արժանի չի թուիր, սակայն անոր խորքը մեծապէս մտահոգիչ եւ ցաւագինօրէն թելադրական է: Քաղաքական դէպք մը չէ ան, ոչ ալ համայնքային հրատապ հարց մը: Երեւոյթներ կան, որոնք անմեղ, անպաճոյճ արտաքինի մը ետին կը ծածկեն ապագայ վտանգի մը ախտանշանները: Երեւոյթներ, որոնք կրնան վրիպիլ մեր տեսադաշտէն, բայց խորքին մէջ ազգային բազկերակի հայելին կը հանդիսանան, կը բացայայտեն մեր ազգային գիտակցութիւնը, զգացումները, կրնան նսեմացնել մեր վարկն ու անունը եւ կը դառնան հայապահպանման չափանիշերու ջերմաստիճանը: Արտաքնապէս աննշան եւ յատուկ ուշադրութեան առնելու անարժան... խուժումն է դէպի արաբերէնի թարգմանուած թրքական ժապաւէնները:(մանրամասն)

Գրական-Մշակութային

ՓՈՒՆՋ ՄԸ ԲԱՆԱՍՏԵՂԾՈՒԹԻՒՆՆԵՐ՝

ԵՐԱՆ ԳՈՒՅՈՒՄՃԵԱՆԷՆ

yeran

 

 

 

Ես չեմ գիտեր գաղտնիքը խոր
Երբ բառն ինքը կը դառնայ տող
Երբ յոյզն միտքիս բառ կը դառնայ
Երբ բառն ինքը նոր խոհ դառնայ...
Ոլորապտոյտ մ'է տենդագին
Որ զիս կ'առնէ իր յորձանքին
Թեւեր կու տայ արարումի
Լուսախոյզ նոր հորիզոնի...
Մերթ բառերը նեղ են անչափ
Մերթ նոր սլացք միտքիս կու տան
Մերթ կը դառնան նորի ստեղծիչ
Զիս զարմացնեն հրաշքով վերին...
Ուրկէ՞ կու գան ինձ կ'այցելեն
Վերստեղծեն անօթս նեղ
Զայն կ'ընդլայնեն, կ'ընդարձակեն
Տիեզերքին հետ զիս կամարեն...
Ակնթարթ մը՝ հրաշանման
Յաւերժութեան լոյս ակնթարթ...Ե.Գ.(մանրամասն)

Հալէպ՝ մեր հէքեաթային քաղաքը

yeranԽօսի՛լ Հալէպի մասին, կը նշանակէ, խօսի՛լ Արեւելքի մասին։ Անմեղութեան շքեղութիւն եւ շքեղ անմեղութիւն։ Միլիոնաւոր մարդոց հին ու նոր յիշատակներու խառն բուրում։ Քաղաք մը, որուն պատերն ու ճամբաներն իսկ դեռ չպատմուած հէքեաթներ ունին։ Հոն, կարծես տպաւորիչ ու անզուգական խորհուրդ մըն ալ կայ, որ կապուած է մեր անցեալին հետ, իբրեւ անուշ շարական, իբրեւ՝ աւանդապաշտ ոգիով գրուած պարզ գիրք։(մանրամասն)

Յուշատետր. Աշխատասիրութեան Ու Ծուլութեան Միջեւ

yeranԴպրոցական շրջանիս ես իմ դասարանիս աշխատասէր աշակերտներէն մէկը նկատուած էի: Եթէ մեր դասարանին մէջ երեք կամ չորս աշակերտներ միւսներէն կը զատուէին` որպէս ընդունակ ու աշխատասէր աշակերտ, անոնցմէ մէկը ես էի: Բայց իրականութեան մէջ մեծ աշխատասիրութեամբ կամ տքնաջան աշխատանքով չէ՛, որ դարձած էի դասարանիս յաջող քանի մը աշակերտներէն մէկը:(մանրամասն)

ՆՈՐԵԿԸ

yeranԴասարանին մէջ քար լռութիւն տիրեց: Առաջին պահը դեռ նոր սկսած էր: Երկրորդականի աւարտական կարգի աշխարհագրութեան ուսուցիչը քարտէսը կախած էր պատին վրայ եւ կը պատրաստուէր նոր դասը բացատրելու , երբ դուռը ուժգնօրէն բացուեցաւ եւ տնօրէնին գլուխը երեւցաւ: Աշակերտները անակնկալի եկան: Իր ներկայութիւնը չարաբաստիկ նշան էր: Հազուադէպ անգամներ այսպէս անակնկալօրէն մուտք կը գործէր ան: Թէեւ հանդարտաբարոյ խառնուածքով, ժպտերես մարդ մըն էր, սակայն ծայրայեղօրէն խիստ էր եւ իր ներկայութիւնը միշտ յարգանքի եւ զգաստութեան կը հրաւիրէր աշակերտներն ու ուսուցիչները:(մանրամասն)

Դանիելեան գրերը հայոց հնագոյն գրերն էին

yeran«Ազատ Ձայն»-ն իր ընթերցողին է ներկայացնում դանիելեան գրերի ծագմանը վերաբերող մի յօդուած, որտեղ ցոյց է տրւում, որ դանիելեան գրերը հայոց հնագոյն գրերն էին, որոնք ինչ-ինչ ճանապարհով պահպանուել էին Դանիէլ Ասորու մօտ:(մանրամասն)

Տեսակէտ

Ո՞ՒՐ ՊԻՏԻ ՀԱՍՑՆԵՆ ՑԵՂԱՍՊԱՆՈՒԹԵԱՆ «ՃԱՆԱՉՈՒՄ»ՆԵՐԸ

yeranՀայաստան եւ սփիւռք(ներ) կը կայացուին խորհրդաժողովներ, կը տեղադրուին խաչքարեր, կը գումարենք ցոյց-տողանցքները, հրատարակութիւնները, ասդին-անդին եղած «ճանաչումներ»ը, պետութիւններէն վերջ քաղաքապետութիւնները, եւ անոնց առթած գոհունակութեան գինովութեամբ, կարծէք մարդիկ հետզհետէ կը հաշտուին «կատարուած իրողութեան» հետ:(մանրամասն)

Ի՞ՆՉ ԿԸ ՍՊԱՍԷԻՆՔ ԱՐԴԵՕՔ

yeranՈչի՛նչ…: Որովհետեւ աչք ունինք եւ չենք տեսներ, ականջ ունինք եւ չենք լսեր եւ ո՛չ ալ կը յիշենք: Ահաւասիկ քսանհինգ տարի է որ դէմ յանդիման կը կանգնինք քաղաքական նոյն պատկերին – թերեւս աւելի յարմար պիտի ըլլար ըսել՝ կրկէսին առջեւ-:(մանրամասն)

ՆԱԽՔԱՆ ՆԵՐԵԼԸ ԱՆՀՐԱԺԵՇՏ է ՄԻԱՍՆԱԿԱՆ ՊԱՀԱՆՋԱՏԻՐԱԿԱՆ ԿԵՑՈՒԱԾՔ ՈՐԴԵԳՐԵԼ

yeran«Վկայարան Հայկական Ցեղասպանութեան» շարքի լոյս ընծայումը կը նպատակադրէ՝ Հայոց Ցեղասպանութեան փաստավաւերագրումը հնարաւորինս ամբողջական ձեւի մէջ կատարել՝ հիմնականօրէն տպագրուած յուշագրութեանց միջոցաւ:(մանրամասն)

ԱՏՐՊԷՅՃԱՆ ԿԸ ՄԵՂԱԴՐՈՒԻ՝ ԵՒՐՈՊԱԿԱՆ ԽՈՐՀՈՒՐԴԻՆ ՄԻԼԻՈՆԱՒՈՐ ՏՈԼԱՐԻ ԿԱՇԱՌՔ ՏԱԼՈՒ ՅԱՆՑԱՆՔՈՎ

yeranՏարիներ շարունակ Ատրպէյճանի կառավարութիւնը զանազան երկիրներու քաղաքական գործիչներուն եւ պաշտօնեաներուն թանկարժէք նուէրներ մատուցած է առատօրէն, ինչպէս՝ մետաքսէ գորգեր, ոսկի, արծաթ, խաւիար (ձկնկիթ), կանխիկ դրամ եւ բոլոր ծախսերը վճարուած ճամբորդութիւններ՝ յօգուտ Ատրպէյճանի, բայց ընդդէմ Հայաստանի ու Արցախի անոնց ձայներուն դիմաց: Այս անօրինական գործունէութիւնը այնքան մեծ տարածում գտած է, որ եւրոպացիները զայն կը նկարագրեն որպէս «խաւիարային դիւանագիտութիւն»:(մանրամասն)

«Ինչո՞ւ Ամերիկեան Դեսպանատների Երկրորդ Մեծագոյնը` Երեւանում»

yeranԱյս հարցումին` արդեօք կրնա՞յ հանդարտ խղճով ճիշդ բացատրութիւնը տալ, Հայաստանի Բ. նախագահ Ռոպերթ Քոչարեանը, որ ոչ միայն հաւանութիւն տուաւ այս մեծութեամբ դեսպանատան մը կառուցումին, փոքրիկ Հայաստանի հողին վրայ, այլեւ ինք անձամբ, 2005 թուի մայիսին, կտրեց ասոր բացումի հանդիսութեան ժապաւէնը: Թող ոչ ոք կարծէ, թէ ան հանդարտ խղճով ճիշդ բացատրութիւնը չի կրնար տալ այս սիրտ ճենճերող հարցումին, երբ հանդարտ խղճով յայտարարած էր, թէ Հայաստան հողային ոչ մէկ պահանջ ունի Թուրքիայէն… յայտարարութիւնը, որ կը բխի իր հակառուս եւ արեւմտաթրքական արեւելումէն, որուն կառչեցան ի վնաս Հայաստանի, իրերայաջորդ երեք նախագահները հաւասարապէս` պահպանելու համար իրենց վայրի դրամատիրական օլիկարխիկ համակարգը…: (Ի դէպ` այս արեւելումին պատճառով է, որ արաբ երախտիքի յուշակոթողը մերժուեցաւ կառուցել երեւանեան լիճին մօտ… ուր կառուցուած է ամերիկեան դեսպանատուն կոչուած… ամրոցը եւ գաղտնի ռազմախարիսխը… եւ ցարդ չարտօնուեցաւ կայացնել այս յուշակոթողի բացման հանդիսութիւնը):(մանրամասն)

Անցուդարձ

Ողջո՜յն Արցախի Հերոս Ժողովուրդին

yeranՈղջո՜յն Արցախի մեր հերոս ժողովուրդին: Ողջո՜յն Արցախի անկախութիւնը կերտած մեր քաջ բանակին: 8 Մայիս 1992 թուականը մեր ժողովուրդի հաւաքական յիշողութեան մէջ պիտի մնայ խորհրդանիշ Արցախի ժողովուրդի խոր հաւատքին, ամուր վճռակամութեան ու արեան գնով իր ազգային իրաւունքը պաշտպանելու գիտակից յանձնառութեան:(մանրամասն)

«Կը սպասենք որ Եւրոպան զինք պախարակող Թուրքիոյ նկատմամբ քաջ կեցուածք ունենայ» Ն.Ս.Օ.Տ.Տ. Արամ Ա. Կաթողիկոս

yeranԵրկուշաբթի, 24 Ապրիլ 2017-ի առաւօտուն, մասնակցութեամբ մեր ժողովուրդի զաւակներու խուռներամ բազմութեան, Անթիլիասի Մայրավանքէն ներս հանդիսաւորապէս նշուեցաւ Հայոց Ցեղասպանութեան 102-ամեակը: Այս առիթով Սուրբ եւ Անմահ Պատարագ մատուցեց Լիբանանի Հայոց Թեմի Առաջնորդ՝ Գերշ. Տ. Շահէ Եպս. Փանոսեան:(մանրամասն)

Թաներ Աքչամի նոր բացայայտումը

yeran«Նիւ Եորք Թայմզ» օրաթերթը, յօդուած մը հրապարակելով՝ կը ներկայացնէ «Քլարք» համալսարանի դասախօս, թուրք պատմաբան Թաներ Աքչամը եւ կը նշէ. «Աւելի քան մէկ դար Թուրքիա կը հերքէ հայոց կոտորածներու կազմակերպման գործին մէջ իր դերակատարութիւնը՝ առարկելով, որ յետ–պատերազմեան դատավարութիւններու ընթացքին քննուած փաստաթուղթերու բնօրինակները չկան»։ Թերթը կ՛աւելցնէ, որ Աքչամ յայտնաբերած է փաստաթուղթեր, որոնք կը հաստատեն թրքական պետութեան մեղաւորութիւնը:(մանրամասն)

Երեւանի աւագանիի ընտրութիւններ Հանրապետականը կ՚ունենայ 46, «Ելք»-ը 14, իսկ «Երկիր ծիրանի»-ն 5 աթոռ

yeranԿեդրոնական ընտրական յանձնաժողովը Մայիս 15-ին հրապարակած է Երեւանի աւագանիի ընտրութիւններուն ամբողջական, բայց ոչ պաշտօնական արդիւնքները: Մայրաքաղաքի 800 հազարէն աւելի ընտրողներէն քուէարկութեան մասնակցած է շուրջ 345 հազարը կամ շուրջ 41%-ը: 2013 թուականին այդ ցուցանիշը կազմած էր 53,5%:(մանրամասն)

1894-1923 ԹԹ. ՀԱՅ ԺՈՂՈՎՈՒՐԴԻՆ ԴԷՄ ԻՐԱԿԱՆԱՑՈՒԱԾ ՑԵՂԱՍՊԱՆՈՒԹԵԱՆ ՆԱՀԱՏԱԿՆԵՐՈՒ ՅԻՇԱՏԱԿԻ ԿԱՊԱԿՑՈՒԹԵԱՄԲ

yeranՆկատի ունենալով. ա) Ներկայ միջազգային քաղաքական համակարգը, որ տիրեց 2-րդ համաշխարհային պատերազմէն այս կողմ, ներկայիս կը գտնուի փակուղիի առջեւ: Միջազգային նոր քաղաքական համակարգի մը ձեւաւորումը արդէն անյապաղ պահանջք կը դառնայ երկրագունդի խաղաղութեան եւ կայունութեան ձգտող ազդեցիկ տէրութիւններու կողմէ, որ պէտք է հիմնուած ըլլայ միջազգային օրէնքի գերակայութեան, փոխադարձ միջպետական յարգանքի եւ ազգերու հաւասար իրաւունքներու սկզբունքներուն վրայ:(մանրամասն)

ՑԵՂԱՍՊԱՆՈՒԹԵԱՆ ԶՈՀԵՐԸ ԴԵՌ ԱՐԴԱՐՈՒԹԵԱՆ ԿԸ ՍԱՊԱՍԵՆ. ԿԱՐՕ ՓԱՅԼԱՆ

yeranՊՈԼԻՍ.- «Իմ պապերս, անոր սերունդները եւ բոլոր սերունդները դեռ արդարութեան կը սպասեն», յայտարարած է Թուրքիոյ քրտամէտ Ժողովուրդներու ժողովրդավարական կուսակցութեան (HDP) հայ պատգամաւոր Կարօ Փայլան: Ըստ թրքական «Պիրկիւն» թերթին՝ Կարօ Փայլան յայտարարած է, թէ չառերեսուած որեւէ յանցանք կը շարունակէ յանցանք մնալ: «Այդ բոլորին վերջ տալու համար անհրաժեշտ է առերեսում», ըսած է ան:(մանրամասն)

ԱԿՆԹԱՐԹՆԵՐ

yeranԱրդարութիւնը սահման չի ճանչնար....Արդարութիւն պիտի պահանջենք բոլորէն, նաեւ ու մանաւանդ՝ մենք մեզմէ, քանզի այնքա՛ն անարդարութիւններ կան հայ կեանքէն ներս, որ ապշահար կը մնամ յաճախ, չեմ կրնար նոյնիսկ հաւատալ....երբեմն սիրտս այնքա՛ն կը ցաւի, որ պահ մը կ'ուզեմ ամէն ինչէ հրաժարիլ, բայց կրնա՞մ սեփական արիւնէս հրաժարիլ....
..............
Բոլոր ժամանակներուն ալ, ճիշդը խօսողը «պատժուեր է»....եւ կարեւոր չէ թէ ի՞նչ տեսակ պատիժ են սահմաներ անոր համար.....Եւ հակառակը՝ իշխանութեանց կամ ջոջերուն քծնողն ու համակերպողը «վարձատրուեր է»....կա՛մ պաշտօնով, կա՛մ նիւթականով, կա՛մ պարգեւատրումով....Շատ հազուադէպ է որ վերեւներուն չքծնողը գնահատուի ըստ արժանւոյն....Բայց կա՞յ աւելի մեծ գոհունակութիւն, քան արդար խղճի անդորրն ու վարձատրութիւնը....Ես ամէն տեսակ պաշտօն, դիրք եւ պարգեւատրում պիտի չփոխանակէի արդար խիղճին հետ ....
..............
Դարի հիւանդութիւնն է գուցէ՝ երեւնալը աւելի կարեւոր է քան ըլլալը....կամ՝ ձեւը աւելի կարեւոր է քան խորքը....Այս հիւանդութենէն տառապողները շատ-շատ են, ահա թէ ինչու ներկայ ժամանակը լեցուն է սուտ ու փուտ մարդկանցով, որոնք պաշտօն ունին բայց պարապ են, որոնք դիրք ունին բայց հոգեպէս սնանկ են, որոնք հոս-հոն կ'երեւին, կը յոխորտան, կը ձեւացնեն որ շատ կարող են, բայց խորքին մէջ մտքով եւ հոգիով այնքան դատարկ են....ցաւալիօրէն:
..............
Դժուարութեան, նեղութեան եւ տագնապի պահերուն, մարդ էակը կարծէք աւելի կը մարդկայնանայ, աւելի խորութեամբ կը զգայ ուրիշին տառապանքը, ցաւը, նեղութիւնը...Միանգամայն ձեւի ու ձեւականութեան դիմակները կրնան վար առնուիլ, սիրտն ու հոգին կը դառնան թափանցիկ.....Կը պատռին սուտի ու կեղծիքի շղարշները, որոնցմով կը քօղարկուին յաճախ ցոփ ու շուայտ կեանքի բազմատեսակ երեւոյթները, որոնք մարդը մարդէն տարանջատող արհեստական պատուար կը ստեղծեն շարունակ....«Տառապանքին ընդմէջէն ուրախութիւն», ըսած էր մեծ մտածող մը....Կարելի է նաեւ ըսել՝ Տառապանքին ընդմէջէն մարդկայնութիւն....
..............
Եթէ միտքդ ու հոգիդ անկախ չեն, կրնա՞ս ըսել որ անկախ ես....Եթէ միտքդ կաշկանդուած է կարծրատիպերու եւ շրջապատի ուղեղալուացումներու ճնշման տակ, եթէ անկախ մտածողութիւնդ բռնութեան տակն է սպառողական ընկերութեան քարոզած ու գովազդող «արժէք»ներու կեղծիքին....եթէ կշռադատ բանականութիւնդ ի գործ չես դներ, տարանջատելու սուտն ու ճշմարիտը....

եթէ իմաստութիւնն ու քաջութիւնը չունիս ըլլալու դուն քեզ, անկախ այլոց կարծիքէն, յայնժամ ինչպէ՞ս կրնաս անկախ ըլլալ...Անկախութիւնը քիչերուն է տրուած, այն սակաւ ընտրեալներուն, որոնք գիտեն ըլլալ, հաւատարիմ ու հարազատ իրենց սեփական բանականութեան եւ հոգիի կանչին....
(մանրամասն)

ՔԱՌԵԱԿՆԵՐ

yeran

 

 

 

Թէ որ գրողը վախկոտ ըլլայ
Եւ դողդղայ իր բառերուն
Լաւ է կոտրէ իր գրիչը բութ
Զի չէ ճշմարտի քարտուղար...
..................
Երջանկութիւնը կը լճանայ
Եթէ չունի ան տառապանք
Երջանկութեան կարօտը վառ
Զայն բորբոքէ ինչպէս կրակ...
(մանրամասն)

Այլազան

«Հայոց Ցեղասպանութեան ճանաչման, դատապարտման եւ հատուցման հարցերու շուրջ Արեւմտեան Հայաստանի Հանրապետութեան ռազմավարութեան մասին»

yeranՀայոց Ցեղասպանութեան ճանաչման, դատապարտման եւ հատուցման խնդիրներուն վերաբերեալ Արեւմտեան Հայաստանի Հանրապետութեան ռազմավարութիւնը կառուցուած է հետեւեալ հարցադրումներուն տրուած ճշգրիտ պատասխաններուն վրայ. -Հայոց Ցեղասպանութիւնը դատարապարտուած է 1896, 1909, 1915, 1919 թթ., ուրկէ՞ ծագեցաւ Հայոց Ցեղասպանութեան ճանաչման խնդիրը եւ Հայոց Ցեղասպանութիւնը մէկ անգամ եւս կրկին դատապարտելու խնդիրը:(մանրամասն)

Չեխիան Ճանչցաւ Հայոց Ցեղասպանութիւնը

yeranՉեխիոյ խորհրդարանը 25 ապրիլին տեղի ունեցած նիստին ձայներու 104 կողմ, 0 դէմ, 0 ձեռնպահ յարաբերակցութեամբ (96 երեսփոխաններ չեն քուէարկած) ընդունեց Հայոց ցեղասպանութիւնը ճանչցող բանաձեւ: Այս մասին «Արմէնփրես»-ին հաղորդած է Հայաստանի արտաքին գործոց նախարարութեան մամլոյ քարտուղար Տիգրան Բալայեան: Եւրոպական «Օրեր» անկախ ամսագիրի կայքը հաղորդած է, թէ բանաձեւին մէջ նշուած է. «Չեխիոյ խորհրդարանի պատգամաւորներու տունը կը դատապարտէ Համաշխարհային Բ. պատերազմին ընթացքին նացիներու կողմէ գրաւուած տարածքներուն մէջ մարդկութեան դէմ գործուած յանցագործութիւնները հրեաներու, գնչուներու եւ սլաւոններու նկատմամբ, ...(մանրամասն)

Ցեղասպանութեան մասին բազմաթիւ հրատարակութիւններ կատարած «Պելկէ»ն՝ ոստիկանական յարձակումի թիրախ

yeranՊՈԼԻՍ, ԵՐԵՒԱՆ, «Ակօս», «Նիուզ».- Թուրքիոյ ոստիկանութիւնը մարդկային իրաւունքներու պաշտպան Ռակըպ Զարաքօլուի եւ անոր հանգուցեալ կնոջ՝ Այշենուր Զարաքօլուի կողմէ հիմնադրուած «Պելկէ» հրատարակչատան վրայ յարձակում մը կատարած է Կիրակի, 7 Մայիսի ե րեկոյեան, գրաւելով աւելի քան 2170 գիրք:(մանրամասն)

Շուշիի ազատագրման 25-ամեակը մեծ շուքով նշուեցաւ Հայաստանի եւ Արցախի մէջ

yeranՄայիս 7-ին, 8-ին եւ 9-ին Հայաստանի եւ Արցախի մէջ բազմաթիւ հանդիսութիւններով նշուեցան Հայրենասիրական մեծ պատերազմի յաղթանակը, ինչպէս նաեւ Պաշտպանութեան բանակի ստեղծման եւ Շուշիի ազատագրման 25-ամեակները:(մանրամասն)

Ատրպէյճան հասած է ռուսական զէնքի եւ զինուորական սարքաւորումներու նորագոյն առաքումը

yeranԵՐԵՒԱՆ, «Ազատութիւն».- 26 Ապրիլին Ատրպէյճան հասած է ռուսական զէնքի եւ ռազմական նորագոյն սարքաւորումներու նոր առաքում մը, երկու երկիրներուն միջեւ ստորագրուած համաձայնագիրներու պայմաններուն համաձայն։(մանրամասն)

1991-էն ի վեր Հայաստանը լքած է շուրջ 1 միլիոն 250 հազար հոգի

yeranԳաղթականութեան պետական ծառայութեան պետ Գագիկ Եգանեան Մայիս 4-ին կառավարութեան նիստէն յետոյ լրագրողներու հետ զրոյցին յայտարարած է, որ Անկախութեան նուաճումէն ի վեր Հայաստանի մէջ արտագաղթը երբեք չէ դադրած, աւելին` 2007-էն սկսեալ՝ անոր ծաւալը աճած է: Ըստ Եգանեանի՝ 1991-էն ի վեր Հայաստանը լքած է շուրջ 1 միլիոն 250 հազար հոգի:(մանրամասն)